วันตรุษจีน

ความเป็นมาของวันตรุษจีนในประเทศไทย

วันตรุษจีนเป็นเทศกาลสำคัญของชาวจีนทั่วโลก ตรงกับวันขึ้น 1 ค่ำ เดือน 1 ตามปฏิทินจีน ซึ่งมักตกอยู่ระหว่างปลายเดือนมกราคมถึงกลางเดือนกุมภาพันธ์ตามปฏิทินสากล ในประเทศไทยมีชาวไทยเชื้อสายจีนอาศัยอยู่เป็นจำนวนมากกว่า 14 ล้านคน คิดเป็นประมาณร้อยละ 20 ของประชากรทั้งประเทศ ทำให้เทศกาลตรุษจีนเป็นเทศกาลที่มีการเฉลิมฉลองอย่างคึกคักทั่วประเทศ

ย่านเยาวราชในกรุงเทพมหานครเป็นศูนย์กลางการเฉลิมฉลองตรุษจีนที่ใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ มีการประดับตกแต่งโคมไฟสีแดงตลอดถนน จัดขบวนมังกรและสิงโต และมีกิจกรรมมากมายตลอดเทศกาล เมืองอื่น ๆ ที่มีงานใหญ่ ได้แก่ นครสวรรค์ สุพรรณบุรี และภูเก็ต

ประเพณีตรุษจีนในไทย

ชาวไทยเชื้อสายจีนจะเตรียมของไหว้เจ้า ไหว้บรรพบุรุษ โดยจัดเครื่องเซ่นไหว้ประกอบด้วยอาหารมงคล เช่น ไก่ต้ม หมูต้ม เป็ด ขนมเข่ง ขนมเทียน ส้ม และเครื่องดื่มมงคลต่าง ๆ สีแดงเป็นสีมงคลประจำเทศกาล เชื่อว่าช่วยขับไล่สิ่งไม่ดีและนำโชคดีมาให้

ประเพณีสำคัญอีกอย่างคือการแจกอั่งเปา (ซองแดงใส่เงิน) ให้แก่ลูกหลานและผู้ที่อายุน้อยกว่า เป็นการให้พรและแบ่งปันความเป็นสิริมงคล ช่วงตรุษจีนร้านค้าของชาวจีนจำนวนมากจะปิดร้านพักผ่อน 1 ถึง 3 วัน

แม้วันตรุษจีนจะไม่ใช่วันหยุดราชการในปฏิทินหลัก แต่บางปีรัฐบาลจะประกาศให้เป็นวันหยุดพิเศษเพิ่มเติม และในพื้นที่ที่มีชาวจีนอาศัยอยู่เป็นจำนวนมาก เช่น ภาคใต้ สำเภาทองจะเป็นวันหยุดตามธรรมเนียม

สัตว์มงคลประจำปีและความเชื่อตรุษจีน

ปฏิทินจีนใช้วัฏจักร 12 ปี โดยแต่ละปีมีสัตว์มงคลเป็นสัญลักษณ์ ได้แก่ หนู วัว เสือ กระต่าย มังกร งู ม้า แพะ ลิง ไก่ หมา และหมู ชาวจีนเชื่อว่าบุคลิกและโชคชะตาของผู้ที่เกิดในปีนั้น ๆ จะได้รับอิทธิพลจากสัตว์มงคลประจำปีด้วย

ช่วงตรุษจีนเป็นโอกาสดีในการท่องเที่ยวย่านชุมชนจีนทั่วประเทศ เพื่อสัมผัสบรรยากาศเทศกาล ลิ้มลองอาหารจีนโบราณ และชมการแสดงมังกรสิงโตที่มักจัดขึ้นตลอดทั้งวัน โดยเฉพาะช่วงตั้งแต่วันก่อนตรุษจีนไปจนถึงวันหยวนเซียว (ขึ้น 15 ค่ำ) ซึ่งถือเป็นวันสุดท้ายของเทศกาล